ŞOK
Şok, dolaşımdaki kan miktarının azalması ya da basıncın düşmesi sonucu, hücrelere yeterli oksijenin taşınamaması nedeniyle ortaya çıkar.
- Kanı vücutta pompalayan organ olan kalpte, bir sorun nedeniyle pompalama işlevi yeterli olmayabilir ya da tamamen durabilir. Bu nedenle kan basıncı düşer. (Örneğin, elektrik çarpması, kalbi besleyen damarlarda yetersizlik, kan şekerinin çok düşük olması, aşırı kan kaybı vs.)
- Vücutta dolaşan kan miktarında azalma olabilir.(Örneğin iç ve dış kanamalarla fazla oranda kan kaybı)
- Kanın plazma adı verilen sıvı kısmının kaybedildiği durumlar görülebilir. (Örneğin yanıklar)
- Kan, uzun süre ayakta kalma, korku, ağrı, acı gibi nedenlerle dolaşımdan çekilebilir.
Şoktaki vücut, var olan kanı yaşamsal önem taşıyan beyin, kalp, böbrek gibi organlara gönderir ve deriden kan çekilir.
Belirtileri:
- Cilt rengi soluktur.
- Nabız zayıf ancak hızlı atar.
- Deri soğuk ve nemlidir.
- Solunum yüzeyel ve hızlıdır.
- Şoktaki kişi hava açlığı çekebilir, susuzluk hissedebilir.
- Bulantı, kusma olabilir.
- Bilinç kaybı ve bayılma görülebilir.
ŞOKTA İLKYARDIMIN AMACI
- Beyin, kalp, akciğer gibi yaşamsal organlara kan sevkini arttırmak.
- 112 yi arayarak ambulans çağırmak
- Şoktaki kişiyi en yakın tam donanımlı Acil Servise göndermek.
Yapılması gerekenler:
- Şoktaki kişiyi, yan çevirerek, iyileşme pozisyonuna alın.
- Yere sırtüstü yatırın, başını yana çevirin.
- Ayaklarını 30 cm. kadar yukarı kaldırın.
- Kanama ve kırık kontrolü yapın. Gerekirse önlem alın.
- Vücudunu sıkan giysileri çıkarın (gömlek yakası, kravat vb.). Çevresinde insan varsa uzaklaştırıp, rahat nefes almasını sağlayın.
- Aşırı sıcak ve soğuktan koruyun.
- Hastanın yanından ayrılmayın, konuşarak sakinleştirmeye çalışın.
- Hastayı, en kısa zamanda Acil Servise gönderin.
Yapılmaması gerekenler:
- Şoktaki kişiyi rastgele hareket ettirmeyin.
- Yiyecek ve içecek bir şey vermeyin.
- Sıcak su, termofor, şişeyle kazazedeyi ısıtmaya çalışmayın.
- Sigara içirmeyin. |